سلام بر عاشورا

کیش – ایرنا – پژوهشگر و منتقد ادبی با بیان این که سعدی در سخنوری از فصاحت کلام برخوردار است، افزود : این شاعر بلند آوازه در حوزه صنعتگری و زبان آوری منحصر به فرد و توانمندی و نبوغ ادبی او در اوج است .
 

سعدی، به درستی «افصح المتکلمین» است 

به گزارش ایرنا ، رضا اسماعیلی شامگاه شنبه در نشست ادبی «طراوت غزل از سعدی تا امروز» که به مناسبت زاد روز این شاعر بلند آوازه ایرانی در فرهنگسرای سنایی کیش برگزار شد ، وی را «افصح المتکلمین» دانست و افزود : اشعار سعدی از زبانی سهل و ممتنع ( کلامی به ظاهر ساده اما دشوار ) برخوردار است .

وی به فصاحت سعدی در شعرگویی اشاره کرد و گفت : او در سخنوری از فصاحت کلام برخوردار است و اشعار وی به راحتی می تواند با مخاطب ارتباط برقرار کند. به همین دلیل او را استاد سخن و «افصح المتکلمین »یعنی کسی که در زبان و کلام دارای فصاحت است می نامند.
 
 «چگونه گفتن» در استخدام «چه گفتن» 

مولف «رفتارشناسی ادبی و شعر مفهومی» یاد آور شد: در هنر متعالی و انسانی «چه گفتن» به اندازه «چگونه گفتن» مهم است. هنر متعالی، هنری است که محصول تلفیق و همنشینی هنرمندانه فرم و محتواست. یعنی ابتدا باید «حرفی برای‌ گفتن» داشته باشیم، سپس سراغ چگونه گفتن برویم، چرا که  توجه نکردن  به «چه گفتن» باعث معناگریزی و فرم گرایی صرف یا به عبارت ساده‌تر فروافتادن در دام چاله فریبنده «هنر برای هنر» می‌شود.

قله های شعر و ادب پارسی از گذشته تا به امروز محتوا و مضمون ارجمند را فدای فرم و صورت نکردند و«چه گفتن» به اندازه «چگونه گفتن» برای آنها مهم بوده است.

وی با بیان این که سعدی به معنای واقعی کلمه یک شاعر است، اظهار کرد : او در حوزه صنعتگری و زبان آوری منحصر به فرد، و توانمندی و نبوغ ادبی وی در اوج است . سعدی توانست «چگونه گفتن» را در استخدام «چه گفتن» در آورد.
 

رنگ «عشق» در اشعار سعدی

چه خبر دارد از حقیقت عشق
پای بند هوای نفسانی
خودپرستان نظر به شخص کنند
پاک بینان به صنع ربانی
 
اسماعیلی در خصوص جایگاه عشق در شعر و ادب پارسی گفت: عشق عطیه ای الهی و گرانبهاترین گوهر وجودی انسان است که در ادبیات عرفانی ما از جایگاه ویژه ای برخوردار است.

وی افزود: عشق، عمود خیمه آفرینش و شیرازه بند عالم هستی است. آدمی بدون عشق، به یتیمی می ماند که در برزخ غربت و تنهایی گرفتار است و «مرگ» نیز سرانجام محتوم اوست. ره سپر راه عشق، ره سپر وادی جاودانگی است و دست «مرگ» از دامن او کوتاه:
 
سعدیا زنده عاشقی باشد
کـه بمـیرد بر آسـتان نیاز
 
شاعر «عاشقانه های شرقی» با بیان این که غزل های عاشقانه سعدی، لهجه ای نجیب وعفیف  دارد، اظهار کرد : سعدی در غزلسرایی شاعری بی نظیر است و در غزل های عاشقانه او نگاهی نجیب و انسانی نهفته شده و دارای معانی عمیق و انسانی است .

این منتقد ادبی تصریح کرد: سعدی در جهان بینی خود، عشق زمینی را محملی برای رسیدن به عشق آسمانی می داند، اما زمانی که اشعار وی را تفسیر می کنیم، نگاه به عشق در اشعار سعدی را نگاهی با نجابت و با عصمت و مملو از پاکی می بینیم:

به جهان خُرّم از آنم، که جهان خُرّم از اوست
عاشقم بر همه عالم؛ که همه عالم از اوست

*****
سعدیا، عشق نیامیزد و شهوت با هم
پیش تسبیح ملایک نرود دیو رجیم

*****
هرکسى را نتوان گفت که صاحب نظر است
عشقبازى دگر و نفس ‏پرستى دگر است

وی گلستان و بوستان را کتاب های حاوی نکات اخلاقی با معانی عمیق عنوان کرد و افزود : از آنجا که اشعار سعدی به زبانی فصیح و صریح سروده شده است ، برای عموم مردم قابل فهم است. سعدی رسانه شعر را رسانه ای قدرتمند برای ترویج فضایل اخلاقی می دانست و در قالب شعر آموزه های اخلاقی ، دینی و کرامات انسانی را به تصویر می کشید.
 

 سعدی بدون بهره گیری از تصویر، جان و جهان مخاطب را تسخیر می کند

مولف «از کلاغ تا کبوتر» با بیان این که عناصر شعر «خیال و تصویر» است افزود: زبان سعدی عاری از غموض و پیچیدگی و به زبان مردم نزدیک است. هنر بزرگ سعدی این است که در موارد بسیاری حتی بدون بهره گیری از شبکه تصویری، جان و جهان مخاطب را تسخیر می کند، چنان که شفیعی کدکنی در کتاب «رستاخیز کلمات» به درستی به این نکته اشاره کرده و گفته است: «یکی از شگرف ترین سخنان در تاریخ الاهیّات بشری این سخنِ عارفان ایرانی است که گفته اند: اَقوَی العُلومِ اَبْعَدُها مِنَ الدلیل( نیرومند ترین آگاهی،آن آگاهی است که نیازی به دلیل ندارد). به مقیاس همین سخن باید گفت: اَقوی الأشعارِ اَبْعَدُها مِنَ التصویر( نیرومندترینِ شعر ها آن شعر است که نیازی به تصویر ندارد) و آن شعر سعدی است که بدون یاری گرفتن از تصویر ما را تسخیر می کند.»
 
این شاعر معاصر گفت : این که سعدی توانسته بدون بهره مندی از عنصر تصویر و خیال، و با زبانی ساده و صمیمی، سخنی دلنشین بگوید، کار هنرمندانه ای است. به همین خاطر کسانی که شعر را فقط در تصویر خلاصه می کنند، نمی توانند این حقیقت را درک کنند و به سعدی تهمت ناظم بودن می زنند.
 
  شعر سعدی، آیینه تجلی قرآن

خالق مجموعه شعر«حنجره سرخ عشق» شعر را رسانه ای برای ترویج فضیلت های انسانی و اخلاقی دانست و گفت: شعر سعدی، آیینه تجلی قرآن است. خالق بوستان و گلستان در بسیاری از شعرهای خود، هم «موضوع» آیینی دارد و هم «موضع» آیینی. یعنی در کنار پرداختن به «صورت» دین و آیین (مدح و منقبت بزرگان دینی)، در سروده های خود سیره و سنت خاندان رسالت (علیهم السلام) را نیز - که در راس آنها توحید و یکتاپرستی است - به تصویر کشیده است:

در اشعار سعدی می توان سیمای قرآن و عترت را به روشنی به تماشا نشست و به نوعی سروده های وی تجلی گاه آیات قرانی ، روایات و احادیث است.

سراینده «این مریم همیشه» با بیان این که اشعار سعدی اخلاقی است اظهار کرد : سعدی علاوه بر این که با نگاهی پاک و نجیب احساسات عاشقانه را بیان کرده است، در بوستان و گلستان به صورت مستقیم و خودآگاهانه به نکات اخلاقی می پردازد.

اسماعیلی اظهار کرد: سعدی چون برخی از شاعران، صنعتگری و زبان آوری خود را به رخ دیگران نمی کشد، او مربی و معلم اخلاق و پرورش یافته دامن قرآن و عترت است که توانسته است با توانمندی آموزه های دینی و اخلاقی را در قالب  حکایت های شیرین و شنیدنی به نظم درآورد.

 نغمه مستشار نظامی:
نجابت در عین عاشقانگی را در اشعار سعدی می توان دید
 
به گزارش ایرنا ، نغمه مستشار نظامی از شاعران معاصر کشور دلایل ماندگاری شاعران بزرگ را علامه و حکیم بودن عنوان کرد و گفت : سعدی از جمله این شاعران است .

وی با تاکید بر این که می توان از آثار ماندگار این شاعران برای تولید آثار ارزشمند و فاخر بهره گرفت افزود : الگو برداری از آنان می تواند درسی برای شاعران جوان باشد .

این شاعر معاصر به شور شاعرانگی در اشعار سعدی اشاره کرد و گفت : نجابت در عین عاشقانگی در اشعار سعدی را به خوبی می توان دید.

*****
نشست ادبی «طراوت غزل از سعدی تا امروز» ، شنبه شب از ساعت 20 تا 22 با حضور جمعی از شاعران و علاقه مندان به شعر و ادب فارسی در فرهنگسرای سنایی برگزار شد .
شعر خوانی رضا اسماعیلی و شاعرانی از کیش و نی نوازی بخش دیگر این مراسم بود.
 
«مشرف الدین مصلح بن عبدالله» سعدی شیرازی، ملقب به «ملک الکلام»، «افصح المتکلمین»، و «شیخ اجل» از شاعران بزرگ قرن هفتم هجری قمری است که در انواع قالب ها همچون قصیده، غزل، ترجیع بند و رباعی شعر سروده و آثار وی علاوه بر مضامین عاشقانه، شامل نکات اخلاقی، پند و موعظه است. بوستان و گلستان از آثار ارزشمند این شاعر بزرگ است .
سخن سرای بزرگ ایران در سال 691 هجری قمری در شیراز بدرود حیات گفت و در مکانی که «سعدیه» خوانده می شود، رخ در نقاب خاک کشید.